VeineMAGAZINE 39

WAT ALS DE ZOON EERDER OVERLIJDT DAN DE DOCHTER? Laura: “Als ik er vervolgens vanuit ga dat de zoon eerder overlijdt dan de dochter (mensen met een verstandelijke beperking hebben een lagere levensverwachting) dan moet er bij overlijden van de zoon (de dochter is erfgenaam) een bedrag van € 29.000 betaald worden in de situatie dat er € 200.000 was (waardoor de totale heffing € 32.000 is; 16% heffing). In de situatie dat het vermogen € 5.000.000 was, moet er nog eens € 812.000 aan erfbelasting worden betaald (totale heffing in die situatie dus bijna € 1.700.000 miljoen; ongeveer 34% heffing) . Daarbij is het goed om op te merken dat de vrijstelling in de erfbelasting tussen broers en zussen heel laag is (€ 2.658).” **veelal zal het vermogen in enige mate nodig zijn voor het levensonderhoud, waardoor niet het volle vermogen bij het langstlevende kind terecht zal komen. ALLE KINDEREN EVENVEEL OF LIEVER NIET? Laura: “In het familiesysteem willen ouders hun kinderen zo veel mogelijk gelijk behandelen. Ook voor de nalatenschap wil je in principe de kinderen gelijk behandelen. Al is het op basis van de ratio heel logisch dat een verstandelijk beperkte zoon minder erft dan zijn zus omdat hij niets met het vermogen kan en zich ook niet bewust zal zijn van de waarde van het vermogen, vinden ouders dit vaak moeilijk en het maken van onderscheid in het testament is dan al lastig genoeg. Wil je aan het verstandelijk beperkte kind slechts een klein bedrag nalaten ten opzichte van zijn normale erfdeel dan is dat niet alleen emotioneel, maar ook juridisch ingewikkeld.” Laura legt uit: “In de voorbeeldcasus met als uitgangspunt het vermogen van € 5.000.000, zou de verstandelijk beperkte zoon bij overlijden van beide ouders uiteindelijk € 2.500.000 ontvangen (voor heffing erfbelasting). Als de zoon vanuit de Wlz in een instelling verblijft en weinig kosten maakt, is direct duidelijk dat dit feitelijk een vermogen is dat de zoon nooit zal kunnen verbruiken. Stel dat de ouders zich dit realiseerden en daarom de wens hebben om € 250.000 na te laten aan hun zoon en € 4.750.000 aan de dochter, kan dit dan? Nee, is hierop het simpele antwoord. De notaris zal deze ouders uit moeten leggen dat er rekening moet worden gehouden met de ‘legitieme portie’ van de zoon.” “Als het kind geen beroep doet op de legitieme portie, zou je verwachten dat er geen probleem is en de verstandelijk beperkte zoon zelf zal dit zeker niet doen. Er geldt echter een beschermingsmaatregel." De legitieme portie is het wettelijk recht van een kind op een deel van de erfenis van de ouders. Als een kind wordt onterfd, kan het kind na overlijden van de ouders een beroep doen op deze legitieme portie. De legitieme portie is de helft van het erfdeel van een kind. Bij overlijden van beide ouders bedraagt de legitieme portie in het voorbeeld (vermogen van € 5.000.000) 25% ofwel € 1.250.000. Laura: “Mijn kinderen zijn me allemaal even lief” Laura vertelt hier nog bij: “Als het kind geen beroep doet op de legitieme portie, zou je verwachten dat er geen probleem is en de verstandelijk beperkte zoon zelf zal dit zeker niet doen. Er geldt echter een beschermingsmaatregel. Als het testament van de ouders inbreuk maakt op een ‘vrije en onbezwaarde legitieme’, dan mag de curator of bewindvoerder namens de verstandelijk beperkte cliënt alleen berusten in dit testament met machtiging van de kantonrechter. Als de belangen van het kind met een verstandelijke beperking niet voldoende zijn gewaarborgd, zal die machtiging niet worden afgegeven. Daarom zal een notaris in een dergelijke situatie altijd minimaal ‘de legitieme’ in het testament opnemen. Gelukkig zijn er maatwerkoplossingen! • VERKRIJGING ZUS NA VOOROVERLIJDEN GEHANDICAPTE BROER - VERMOGEN NIET VERTEERD** Huwelijksgemeenschap €200.000 €5.000.000 Verkrijging €100.000 €2.063.000 Additionele erfbelasting €29.000 €815.000 Totaal erfbelasting na vooroverlijden gehandicapt kind** €33.000 (16,5%) €1.682.000 (33,1%) 16 17 VEINE DOSSIER DOSSIER