VeineMAGAZINE 41

WELKE SOORTEN KOOLHYDRATEN ZIJN ER? Niet alle koolhydraten zijn hetzelfde. We maken onderscheid tussen eenvoudige en complexe koolhydraten. • Eenvoudige koolhydraten worden snel opgenomen in het lichaam. Ze geven een korte energieboost, maar zorgen ook voor een snelle daling van de bloedsuikerspiegel. Voorbeelden: tafelsuiker, druivensuiker, fructose (in fruit), lactose (in melk). Tip : Geef eenvoudige koolhydraten vlak voor een therapie of activiteit, maar combineer ze met eiwitten of vetten om de bloedsuikerspiegel stabieler te houden. • Complexe koolhydraten worden langzaam afgebroken en geven geleidelijk energie. Ze zorgen voor een stabiele bloedsuikerspiegel en een langer verzadigd gevoel. Voorbeelden: volkorenbrood, bruine rijst, havermout, peulvruchten, groenten. Tip: Gebruik complexe koolhydraten als basis van de maaltijd. Ze helpen je kind om zich beter te concentreren en rustiger te blijven. VEZELS: DE STILLE KRACHT Vezels zijn een speciaal soort complexe koolhydraten. Ze worden niet volledig verteerd, maar zijn onmisbaar voor een gezonde spijsvertering. Er zijn twee soorten: 1. VERTEERBARE VEZELS (OPLOSBARE VEZELS) Deze vezels worden gedeeltelijk afgebroken door bacteriën in de darmen. Ze maken de ontlasting zachter, helpen bij het reguleren van de bloedsuikerspiegel en kunnen het cholesterol verlagen. Je vindt ze in havermout, bonen, linzen, appels, citrusvruchten. 2. ONVERTEERBARE VEZELS (ONOPLOSBARE VEZELS) Deze vezels worden niet afgebroken en zorgen voor volume in de ontlasting. Ze bevorderen een regelmatige stoelgang en helpen constipatie voorkomen. Ook geven ze een vol gevoel, dat handig kan zijn als je kind wat zou moeten afvallen. Je vindt ze in volkoren producten, broccoli, wortels, fruit met schil. Voor kinderen met obstipatie of een gevoelige buik zijn vezels dus extra belangrijk. Zorg wel dat je kind voldoende drinkt bij vezelrijke voeding. HOEVEEL KOOLHYDRATEN HEEFT EEN KIND NODIG? Het is aanbevolen dat 45–65% van de dagelijkse energie uit koolhydraten komt. Voor kinderen betekent dit dat koolhydraten een belangrijk deel van hun voeding moeten uitmaken. Denk aan: • Ontbijt: havermout met fruit of volkoren boterham met pindakaas. • Lunch: bruine boterhammen met kaas, tomaat of hummus. • Tussendoor: fruit, rijstwafel met banaan, smoothie met yoghurt. • Avondeten: aardappelen, volkorenpasta of zilvervliesrijst met groenten en een stukje vlees of vis. Let op: elk kind is anders. Sommige kinderen hebben meer energie nodig, andere minder. Bij kinderen met een beperking kan het voedingsadvies afwijken. Overleg bij twijfel met een diëtist. SUIKERS: NATUURLIJK VERSUS TOEGEVOEGD Niet alle suikers zijn gelijk. Er is een groot verschil tussen natuurlijke en toegevoegde suikers. • Natuurlijke suikers zitten van nature in fruit, melk en sommige groenten. Ze komen samen met vitamines, mineralen en vezels. • Toegevoegde suikers worden tijdens de productie toegevoegd aan koekjes, frisdrank, snoep en kant-en- klare producten. Ze leveren veel calorieën, maar weinig voedingsstoffen. Tip : Probeer toegevoegde suikers te beperken. Kies liever voor fruit, yoghurt of zelfgemaakte snacks. Zo krijgt je kind energie én voedingsstoffen . WAT ALS JE KIND EEN KOOLHYDRAATBEPERKT DIEET VOLGT? Sommige kinderen volgen een speciaal dieet, zoals het MCT- dieet of ketogeen dieet. Dit kan bijvoorbeeld worden ingezet bij epilepsie of andere neurologische aandoeningen. • MCT’s (Medium Chain Triglycerides) zijn vetten die snel worden opgenomen en omgezet in energie. • Ketose is een toestand waarin het lichaam vet gebruikt als energiebron in plaats van glucose. Dit gebeurt bij een lage koolhydraatinname, waardoor de glycogeenvoorraad uitgeput raakt. • Ketogeen dieet: Hierbij eet je minder dan 50 gram koolhydraten per dag. Het lichaam maakt dan ketonen aan, een alternatieve energiebron voor de hersenen. Let op: Deze diëten zijn medisch en moeten altijd onder begeleiding van een arts of diëtist worden gevolgd. Mocht je kind onvoldoende baat hebben bij medicijnen tegen epilepsie, dan kun je in overleg met je arts het ketogeen dieet overwegen. PRAKTISCHE TIPS VOOR THUIS • Maak een weekmenu met voldoende complexe koolhydraten. • Zorg voor vezelrijke voeding en voldoende vocht. • Vermijd kant-en-klare producten met toegevoegde suikers. • Observeer hoe je kind reageert op verschillende soorten koolhydraten. • Overleg bij twijfel met een professional. Koolhydraten zijn geen vijand, maar een waardevolle bondgenoot. Zeker voor kinderen met een beperking kunnen ze helpen bij energie, concentratie en spijsvertering. Door bewuste keuzes te maken, kun je je kind ondersteunen in zijn of haar ontwikkeling. Tot de volgende keer! Nolanda • 66 VEINE VRAAG HET NOLANDA 67 VRAAG HET NOLANDA